DramaLab.app
← Öyle anlat ki dünya dursun

Olaylara farklı açıdan bakmak: çerçeveleme

Bir olayı hep aynı açıdan mı görüyorsun? Burada bir durumu ya da haberi üç bakış açısıyla yeniden anlatır, sonunda vermen gereken gerçek bir kötü haberi olguları değiştirmeden söylersin.

03:00
10Hikâye

Uyuyakaldın ve önemli bir toplantıya tam bittiği sırada yetiştin.

hata ve bedeli: tam olarak nerede ters gitti

Benim yaptığımı yapma. Her şey şununla başladı…

1 / 51

3 farklı bakış açısıyla yüksek sesle anlat

dokun = +1
  1. 1Kartın üstündeki seçenekten türü seç: DURUMLAR (“Tanımadığın bir şehirde cüzdanını kaybettin”) ya da MANŞETLER. Kartı oku ve olguları belirle.
  2. 2Kartın altında bu hikâye için seçilmiş üç bakış açısı var. İlkine bas: neye odaklanacağını gösterir ve sana bir açılış, ilk cümleni verir.
  3. 3Bütün hikâyeyi ilk bakış açısıyla anlat: durumu birinci tekil kişiyle, başlığı haber gibi. Olgular aynı kalsın; sadece anlatımını ve olaydan çıkardığın sonucu değiştir.
  4. 4İkinci bakış açısına, sonra üçüncüye geç. Her seferinde baştan, en başından. Üç versiyon, üç farklı sonuç, aynı olgular.
  5. 5Son olarak gerçek bir durum: bir iş arkadaşına, müşteriye ya da yakınına vermen gereken kötü bir haber. Gerçekleri dürüstçe koruyarak ve karşındakine tutunacak bir şey bırakarak yüksek sesle söyle.

ipucu · Seçtiğin bakış açısı ve vardığın sonuç, anlatının türünü ve anlamını belirler. Aynı olgular, üç bakış açısı. Hem manipülasyona karşı bir savunma hem de insanları etkilemenin bir yolu.

kendini kontrol et · Üç versiyon üç farklı duygu uyandırıyor ve aynı olgulardan farklı sonuçlara götürüyor.

Neden işe yarıyor

Bir olayı anlatırken neye odaklandığın, dinleyenin ne hissedeceğini belirler. Tanımadığın bir şehirde cüzdanını kaybetmek bir felaket, komik bir anı ya da bir ders olarak anlatılabilir; olgular aynı kalır. Çoğu insan bunu fark etmeden yapar ve hep ilk aklına gelen açıda kalır.

Bakış açısını bilerek değiştirmek iki işe yarar. Birincisi, düşüncen esner: kötü görünen bir durumda başka bir yol görürsün. İkincisi, başkasının kurduğu çerçeveyi fark edersin. Bir haber ya da bir konuşma seni belli bir sonuca götürmeye çalışıyorsa bunu daha kolay anlarsın.

Sık yapılan hatalar

  • Olguları değiştirmek. Olumlu versiyonda cüzdanı bulunmuş göstermek hile olur. Olgular aynı kalsın; yalnızca odak ve sonuç değişsin.
  • Üç versiyonu tek hikâyede birleştirmek. Her bakış açısında baştan, ilk cümleden başla.
  • Bakış açısını yalnızca son cümlede söylemek. Çerçeve hikâyenin her yerinde duyulmalı: hangi ayrıntıyı öne çıkardığında, hangi kelimeyi seçtiğinde.
  • Hep olumlu açıya kaçmak. Amaç her şeyi güzel göstermek değil, farklı bakabilmek.

Sorular

Olumsuz bir durumu olumlu anlatmak manipülasyon değil mi?
Olgular doğru kaldıkça hayır. Her anlatım bir seçim yapar; fark, bunu bilerek yapmaktır. Çerçeveyi bilerek kuran, başkasının kurduğu çerçeveyi de fark eder.
Bir sorunu olumlu dille nasıl anlatırım?
Sorunu saklama, odağı değiştir: ne kaybettiğin yerine ne öğrendiğini ya da sırada ne yapılacağını öne çıkar. Egzersizdeki ipuçları her durum için böyle bir açı ve bir ilk cümle verir.
Bu egzersiz iş hayatında ne işe yarar?
Kötü bir sonucu yöneticine anlatırken, ekibe bir değişikliği duyururken, bir haberi yorumlarken. Son tur bunu doğrudan çalıştırır: bir iş arkadaşına, müşteriye ya da yakınına vermen gereken kötü haberi dürüstçe ve ona tutunacak bir şey bırakarak söylersin.

Diğer egzersizler