← Tartış ve kazan

Nesne betimleme: beş açıdan anlat

Bir şeyi anlatırken iki cümleden sonra söyleyecek söz bulamıyor musun? Burada şemsiye ya da bardak gibi sıradan bir nesneyi beş farklı açıdan sesli betimlemeyi çalışırsın.

03:00
7Tartış
mikrofon
1 / 100

5 açıdan yüksek sesle anlat

dokun = +1
  1. 1Ekranda bir nesne ya da kelime var. Örneğin “şemsiye”.
  2. 2Yüksek sesle beş açıdan tasvir et. Şekil: “katlanır, kıvrık saplı.” Malzeme: “metal tel iskelet, kalın kumaş kubbe.” Amaç: “yağmurdan korur.” Çağrışım: “sonbahar, su birikintileri, acele.” Benzetme: “taşınabilir bir çatı gibi.”
  3. 3Her açı için ayrı bir cümle kur, tek uzun bir liste yapma. Sonra sıradaki nesne.

ipucu · Beş açı anlatımına yön verir: şekil, malzeme, amaç, çağrışım, benzetme. Onlarla asla “söyleyecek bir şey yok” durumunda kalmazsın.

kendini kontrol et · Beş açıdan da söz ettin ve her cümlede farklı bir özellik anlattın, aynı şeyi tekrarlamadın.

Neden işe yarıyor

Bir nesneyi anlatmaya başlayınca çoğu insan bir iki özellik söyler ve durur: “Siyah bir şemsiye, işte.” Söyleyecek şey vardır, ama nereden bakacağını bilmezsin. Betimleme bir yön ister; yön yoksa akıl ilk gördüğü özellikte kalır.

Beş açı bu yönü verir: şekil, malzeme, amaç, çağrışım, benzetme. Her açı yeni bir cümle kapısı açar ve tekrar etmeden konuşmaya devam edersin. Okuldaki betimleme ödevinden farkı, yazı değil konuşma olmasıdır: amaç süslü bir paragraf değil, hızlı ve canlı bir anlatım. Bu beceri bir ürünü, bir yeri ya da bir fikri anlatırken de işe yarar.

Sık yapılan hatalar

  • Hepsini tek uzun listeye çevirmek. Her açı için ayrı bir cümle kur; liste betimleme değildir.
  • Benzetmeyi atlamak. En zor ama en canlı açı budur: “taşınabilir bir çatı gibi.” Dinleyenin aklında kalan çoğu zaman benzetmedir.
  • Aynı özelliği farklı açılarda tekrarlamak. Şekilde “katlanır” dediysen amaçta başka bir şey söyle.
  • Takılınca susmak. Bir açı gelmezse diğerine geç, sonra geri dön.

Sorular

Betimleme nasıl yapılır?
Önce neye bakacağını seç: görünüş, malzeme, işlev, duygu ve karşılaştırma. Her biri için bir cümle kur. Konuşurken de yazarken de bu sıra yeterli bir çerçeve verir.
Betimleyici anlatım konuşmada ne işe yarar?
Dinleyenin gözünde bir resim kurar. Bir ürünü tanıtırken, bir yeri tarif ederken ya da bir anıyı anlatırken somut betimleme dinleyeni tutar.
Bu egzersiz çocuklar için mi?
Hayır, yetişkin konuşması için. Amaç okul kompozisyonu değil, bir şeyi sesli ve akıcı anlatabilmek.

Diğer egzersizler