DramaLab.app
← Tartış ve kazan

Sohbeti devam ettirmek: “Evet, üstelik”

Sohbet iki cümle sonra tıkanıyor ya da sen hep “Hayır, ama” ile başlıyorsan konuşma ilerlemiyor. Burada her cümleyi bir öncekine ekliyor, sonunda da birinin gerçekten söylediği bir cümleye “Evet, üstelik” ile cevap veriyorsun.

03:00
0:60

“Şemsiyeler aslında bir komplo”

Sürpriz 30. saniyede gelir

Her cümleye “Evet, üstelik…” diye başla ve kendi önceki ayrıntını geliştir. Sürpriz çıkınca onu da “Evet, üstelik…” diyerek sahneye kat ve dünyanın tutarlılığını koru.

  1. 1Ekranda bir başlangıç cümlesi belirir: senin “evrenin”. Örneğin: “Şemsiyeler aslında bir komplo.”
  2. 2“Turu başlat”a bas: turun kendi 60 saniyelik zamanlayıcısı var. Her cümleye “Evet, üstelik…” diye başlayarak bir monolog kur.
  3. 3Turun 30. saniyesinde bir sürpriz kartı çıkar. Sahneyle çelişmeden monoloğuna kat.
  4. 4Sonraki tur, yeni bir evren. Ana zamanlayıcı bitene kadar böyle devam.
  5. 5Son olarak başkasının sözü: bugün birinin sana söylediği ya da yazdığı bir cümleyi al ve ona “Evet, üstelik…” ile başlayan üç cümleyle cevap ver; kendi fikrini değil, karşındakinin fikrini geliştir.

ipucu · Bu, söylenenden yola çıkıp konuşmayı sürdürmeyi öğretir: mülakatta, podcastte, canlı bir tartışmada.

kendini kontrol et · Monoloğun tutarlı: her fikir bir öncekinden doğuyor, sürpriz de sahneyle çelişmeden yerine oturuyor.

Neden işe yarıyor

Sohbet, birinin söylediğine öbürünün bir şey eklemesiyle ilerler. Takılan sohbetlerde genelde iki şeyden biri olur: ya cevap kısa kalır ve konu kapanır, ya da yeni gelen fikir reddedilir ve karşındaki geri çekilir. “Evet, ama…” bile çoğu zaman gizli bir “hayır”dır.

Doğaçlama tiyatrosunda oyuncular sahneyi “evet, üstelik” kuralıyla kurar: söyleneni kabul et, üstüne bir şey koy. Bu egzersizde önce kendi monoloğunla yaparsın: her yeni cümle bir öncekinden doğar. Yarı yolda gelen sürpriz, planlamadığın bir şeyi kabul edip devam etmeyi öğretir. Son turda malzeme artık senin değil: birinin sana söylediği bir cümleyi alır ve kendi fikrini değil, onunkini geliştirirsin. Gerçek sohbette istenen tam da bu.

Sık yapılan hatalar

  • Yeni bir şey eklemeden tekrar etmek. “Evet, üstelik gerçekten öyle” ilerlemez. Her cümle hikâyeye yeni bir bilgi, kişi ya da olay katsın.
  • Konuyu değiştirmek. Ekleme bir öncekine bağlı olmalı; atlarsan evren dağılır.
  • Sürprizi yok saymak ya da onunla çelişmek. Kart ne getirirse kabul et ve hikâyenin içine yerleştir.
  • Fazla düşünmek. Komik ya da zekice olmak zorunda değilsin. Akla gelen ilk mantıklı eklemeyi söyle.

Sorular

Sohbet nasıl sürdürülür?
Karşındakinin söylediği bir ayrıntıyı yakala ve ona bir şey ekle: kendi deneyimini, bir soruyu ya da yeni bir bilgiyi. “Evet, üstelik” bunun en kısa hâli; bu egzersiz o refleksi tek başına çalıştırır.
Tek başıma çalışarak sohbet becerim gelişir mi?
Ekleme refleksi gelişir. Egzersizin çoğu monolog, ama son turda birinin gerçekten söylediği bir cümleye cevap verirsin. Karşındakinin anlık tepkisini ise yalnızca gerçek sohbet çalıştırır: bugün bir konuşmada en az bir kez itiraz yerine ekleme yap.
“Evet, üstelik” her şeyi kabul etmek mi demek?
Hayır. Kabul ettiğin şey karşındakinin fikri değil, konuşmanın kendisi: onun söylediğinden yola çıkarsın. Katılmadığın bir şeyde de “Evet, bu ilginç, üstelik bana şöyle bir şey oldu…” diyerek konuşmayı açık tutabilirsin.

Diğer egzersizler