Uzun ekli kelimelerle tekerlemeler
Diksiyon için uzun ekli kelimelerle tekerlemeler: “Çekoslovakyalılaştıramadıklarımızdan mısınız?” gibi. Türkçede bir kelimeye art arda birçok ek gelir ve hızlı konuşmada ilk yutulan bunlardır. Her eki son hecesine kadar söyle: önce yavaşça, sonra tam tempoda.
uzun ekler için kısa tekerlemeler
- Şu duvarı badanalamalı mı, badanalamamalı mı?
- Çiçekçinin çiçekleri çiçekçinin çiçekliğinde.
- Çekoslovakyalılaştıramadıklarımızdan mısınız?
- Okuduklarımızı anlattık, anlattıklarımızı okuduk.
- Bilenler bilmeyenlere, bilmeyenler bilenlere sorsun.
- Yapabildiklerimizi yaptık, yapamadıklarımızı bıraktık.
- Görebildiklerimizi gördük, göremediklerimizi göremedik.
- Sevdiklerimizi sevindirdik, sevindirdiklerimizi sevdik.
- Unuttuklarımızı hatırladık, hatırladıklarımızı unuttuk.
- Düşündüklerimizi söyledik, söylediklerimizi düşünmedik.
- Kazandıklarımızı kaybettik, kaybettiklerimizi kazandık.
uzun ekler için orta tekerlemeler
- Gelebilecekler gelsin, gelemeyecekler gelemeyeceklerini bildirsin.
- Gördüklerimizi görmeyenlere, görmediklerimizi görenlere anlatalım.
- Gözlükçüler gözlükçülükten, gözlükçü olmayanlar gözlüklerden anlar.
- Yolcular yolculuklarını, yolcuları uğurlayanlar yolcularını anlattı.
- İbiş'le Memiş mahkemeye gitmiş, mahkemeleşmiş mi, mahkemeleşmemiş mi?
- Ev, evler, evlerimiz, evlerimizdekiler, evlerimizdekilerden haber var mı?
- Yapabildiklerimizi yapamayanlara, yapamadıklarımızı yapabilenlere anlattık.
- Taşıyabildiklerimizi taşıdık, taşıyamadıklarımızı taşıyabilenlere bıraktık.
- Bildiklerimizi bilmediklerimizden, bilmediklerimizi bildiklerimizden ayıralım.
uzun ekler için zor tekerlemeler
- Hazırlayabileceklerimizi hazırladık, hazırlayamayacaklarımızı da hazırlayabilecek olanlara bıraktık.
- Anlattıklarımızı anlayamayanlara yeniden anlatalım; anlayabilenlere anlatamadıklarımızı da anlatalım.
- Toplayabildiklerimizi topladık, toplayamadıklarımızı da toplayabilen komşularımızın yardımıyla topladık.
- Sevindirebildiklerimizi sevindirdik, sevindiremediklerimizi sevindirebilmek için bir kez daha deneyeceğiz.
- Yetiştiremeyeceğimizi düşündüğümüz siparişleri yetiştirdik, yetiştirdiklerimizi de zamanında teslim ettik.
- Değiştirebileceklerimizi değiştirelim, değiştiremeyeceklerimizi değiştirebileceklerimizden ayırmayı öğrenelim.
- Başaramayacağımızı söyleyenlere inat, başarabileceklerimizi başardık, başaramadıklarımızı da başarabilenlerden öğrendik.
- Ocak kıvılcımlandırıcılardan mısın, kapı gıcırdatıcılardan mısın? Ne ocak kıvılcımlandırıcılardanım, ne kapı gıcırdatıcılardanım.
Tekerlemelerle nasıl çalışılır
- Yavaşça, hece hece ve abartılı bir netlikle: her ek, her ünsüz duyulsun.
- Normal tempo. İki üç kez, tertemiz söyle. Bir ses kayarsa bir basamak geri dön.
- Daha yüksek sesle, odanın öbür ucundan biri dinliyormuş gibi. Aynı tempo, aynı netlik.
- Daha hızlı, ama ancak temiz kalabildiğin hıza kadar. Takılmadan art arda üç kez.
- Sunum: tam sesle, duyguyla, sahnedeymiş gibi. Sonra sıradaki tekerlemeye geç.
Hız, netliğin yan ürünüdür. Bir üst basamağa ancak bulunduğun basamakta kusursuz duyulduğunda geç.
Diğer tekerlemeler
Ayrıntılar yazıda: Konuşurken kelimeleri yutmak: net konuşmak için ne yapmalı?
Her gün çalış
DramaLab’da tekerlemeler zamanlayıcılı bir egzersiz: “Hızlı tekerleme: hız merdiveni”. Yavaş okumadan hızlıya, netliği kaybetmeden çıkarsın. Yanında ses, hazırlıksız konuşma, ikna ve hikâye egzersizleri de var. Ücretsiz, kayıt gerektirmez.